عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا Non-Price Determinants of Demand

عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا به عواملی غیر از قیمت فعلی اشاره دارد که می تواند به طور بالقوه بر نیاز به یک خدمات یا محصول تأثیر بگذارد و در نتیجه منحنی تقاضای آن تغییر کند. به عبارت دیگر، این عوامل از نظر اقتصادی بسیار حیاتی هستند زیرا می توانند بر تقاضا برای یک سرویس یا محصول، صرف نظر از قیمت فعلی آن، تأثیر بگذارند.

درک

معمولاً دیده می شود که اقتصاددانان معمولاً بر اهمیت قیمت در بازار تأکید می کنند. در نتیجه، متوجه می‌شویم که تقریباً در همه منحنی‌های تقاضا، قیمت به تقاضا اضافه می‌شود. اما عوامل مختلف دیگری نیز بر نیاز به خدمات یا محصول تأثیر می گذارد. علاوه بر این، تحقیقات اضافی ثابت می کند که قیمت تنها متغیری نیست که بر روی آن تأثیر می گذاردمنحنی تقاضا. منحنی تقاضا همچنین می تواند تحت تأثیر چندین عامل اساسی دیگر به نام عوامل غیرقیمت قرار گیرد.

مثال ها

مثال 1

یکی از عوامل مهم غیر قیمتی که بر منحنی تقاضا تأثیر می گذارد، درآمد است. بنابراین، اجازه دهید برای نشان دادن تأثیر درآمد بر تقاضا برای سبزیجات ارگانیک که محصولی باتقاضای کشسان.

در طول یک دهه درآمد سرانه در یک کشور خاص شاهد بهبود قابل توجهی بود که منجر به تغییر قابل توجهی در سبک زندگی شد. در نتیجه، مصرف سرانه سبزیجات ارگانیک نیز افزایش چشمگیری داشته است. در اینجا می توان دید که درآمد (عامل غیر قیمتی) منجر به تقاضا برای سبزیجات ارگانیک شده است.

مثال 2

حال، بیایید به یک عامل غیر قیمتی دیگر (قیمت کالاهای مکمل) برای نشان دادن مفهوم نگاه کنیم. اجازه دهید تقاضا برای وسایل نقلیه مسافربری و قیمت بنزین را مثال بزنیم.

زمانی که قیمت بنزین کاهش قابل توجهی داشته باشد، می توان دریافت که خرید خودروهای سواری افزایش یافته است زیرا مردم ترجیح می دهند از وسایل نقلیه خود استفاده کنند تا ترتیبات رفت و آمد مشترک. بنابراین در اینجا مشاهده می شود که قیمت بنزین (عامل غیر قیمتی) منجر به تغییر تقاضا برای خودروهای سواری شده است.

نمودار غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا

عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا را می توان به چهار دسته عمده طبقه بندی کرد:

1- قیمت مورد انتظار عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا 

هنگامی که انتظار می رود قیمت یک محصول خاص به زودی کاهش یابد، این احتمال وجود دارد که تقاضا برای آن محصول کاهش یابد یا ثابت شود تا زمانی که تغییر مورد انتظار متبلور شود. به طور مشابه، اگر انتظار می رود قیمت آن محصول افزایش یابد، ممکن است تقاضای آن در کوتاه مدت با پیش بینی افزایش افزایش یابد.

2- قیمت کالاهای مرتبط عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا 

یکی دیگر از عوامل مهم غیرقیمتی تعیین کننده تقاضا، قیمت کالاهای مرتبط است.

کالاهای جایگزین آنهایی هستند که تغییر قیمت تأثیر معکوس بر تقاضا برای کالاهای مرتبط دارد. به عنوان مثال، اگر قیمت کالاهای جایگزین افزایش یابد، تقاضا برای کالاهای مرتبط کاهش می یابد و بالعکس.

از سوی دیگر،کالاهای مکمل آنهایی هستند که تغییر قیمت آنها مستقیماً بر تقاضای کالاهای مرتبط تأثیر می گذارد. برخلاف کالاهای جایگزین، قیمت کالاهای مکمل و تقاضا برای کالاهای مرتبط با هم حرکت می کنند.

3- درآمد عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا 

درآمد مصرف کننده یکی از مهم ترین عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا است. علاوه بر این، درآمد مصرف کننده یکی از مهم ترین عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا برای کالاهای معمولی و پایین است.
کالاهای عادی آن دسته از کالاهایی هستند که تقاضای آنها با درآمد همگام است. هنگامی که درآمد مصرف کننده افزایش می یابد، تقاضا برای کالاهای معمولی نیز افزایش می یابد، در حالی که در صورت کاهش درآمد، تقاضا کاهش می یابد یا به طور کامل متوقف می شود.

کالاهای عادی آن دسته از کالاهایی هستند که تقاضای آنها با درآمد همگام است. هنگامی که درآمد مصرف کننده افزایش می یابد، تقاضا برای کالاهای معمولی نیز افزایش می یابد، در حالی که در صورت کاهش درآمد، تقاضا کاهش می یابد یا به طور کامل متوقف می شود.

کالاهای نامرغوب آنهایی هستند که مصرف کنندگان با افزایش درآمد از آنها اجتناب می کنند. لطفا توجه داشته باشید که کالاهای ارزان همیشه کیفیت پایینی ندارند، اما به طور کلی تقاضا برای چنین کالاهایی با افزایش درآمد مصرف کننده کاهش می یابد و بالعکس. رابطه معکوس بین تقاضا و درآمد مصرف کننده.

4- تعداد مصرف کنندگان بالقوه

تعداد مصرف کنندگان بالقوه نشان دهنده سهم خریداران بالقوه در هر بازار معین است. هنگامی که تعداد مصرف کنندگان بالقوه افزایش می یابد، این احتمال وجود دارد که تقاضا برای کالاها، محصولات و خدمات موجود نیز افزایش یابد. به طور مشابه، کاهش مصرف کنندگان بالقوه منجر به کاهش تقاضا می شود.

اهمیت

از دیدگاه شرکت هایی که قصد دارند محصول خود را به طور موثر بازاریابی کنند، عوامل غیر قیمتی تعیین کننده تقاضا نقش مهمی در توسعه استراتژی های تبلیغاتی و بازاریابی دارند. علاوه بر این، این عوامل غیر قیمتی می توانند طول عمر محصول را به دلیل موارد بی شماری مانند آب و هوا، نام تجاری، جمعیت شناسی و غیره تغییر دهند. بنابراین، پیگیری این عوامل بیش از فاکتور قیمت گذاری اولیه برای بازاریابی محصول مهم است.