بودجه بندی ریسک Risk Budgeting

بودجه ریزی ریسک نوعی تخصیص پرتفوی است که در آن ریسک پرتفوی بین طبقات مختلف دارایی با هدف به حداکثر رساندن بازده کل پرتفوی و در عین حال حداقل نگه داشتن ریسک کل پرتفوی توزیع می شود.

متداول ترین رویکرد تخصیص پرتفوی مبتنی بر سرمایه است، یعنی اینکه چه مقدار از سرمایه باید در سهام یا اوراق قرضه یا سایر طبقات دارایی از این قبیل باشد.

به عنوان مثال، اگر من 100 دلار همراه خود داشته باشم و 80 دلار در سهام و 20 دلار در اوراق قرضه سرمایه گذاری کنم، تخصیص سرمایه خود را به هر طبقه دارایی می دانیم، اما نمی دانیم که چه میزان ریسک از نظر کمی به سهام و چه مقدار برای اوراق قرضه اختصاص داده ایم.

در بودجه ریزی ریسک، سرمایه گذار باید ابتدا محاسبه کند که هر طبقه دارایی چه نسبتی از ریسک کل پرتفوی را نشان می دهد و سپس نسبت های هر طبقه دارایی را به طور معکوس محاسبه کند تا ریسک کل پرتفوی را به حداقل برساند.

انواع / مولفه های بودجه ریزی ریسک

بر خلاف بودجه بندی سرمایه ایدر مدل‌های بودجه‌ریزی ریسک، می‌توان ریسک قرار گرفتن یک پرتفوی در برابر عوامل خارجی مختلف مانند تورم، رشد اقتصادی، نرخ بهره و غیره را در نظر گرفت. برای تخصیص بودجه ریسک به عوامل خارجی، سرمایه گذار باید بین هر طبقه دارایی و عوامل خارجی رابطه برقرار کند و پس از در نظر گرفتن فرضیات نوسان و همبستگی بین آنها، می توان یک مدل ریسک مناسب ساخت.

ریسک پورتفولیو همچنین می تواند به اجزای فعال و غیرفعال مشابه روش مورد بحث در بالا تجزیه شود. جزء منفعل معمولاً معیار مناسبی است، در حالی که جزء فعال نشان دهنده ریسک ناشی از مدیر صندوق است که توسط سرمایه گذار به کار گرفته شده است.

در شکل بالا می بینیم که 95 درصد از ریسک پرتفوی ناشی از رفتار طبقه دارایی منفرد است، در حالی که 5 درصد به دلیل رفتار مدیران صندوق است.

مزایای بودجه بندی ریسک

• بودجه ریزی ریسک به سرمایه گذار کمک می کند بهینه سازی عملکرد پورتفولیو و در عین حال ریسکی را که با آن راحت است حفظ کند.
• این یک تکنیک قدرتمند است زیرا نه تنها برای کلاس های دارایی بلکه برای اثرات همبستگی انواع مختلف طبقات دارایی نیز در نظر گرفته می شود.
• بودجه ریزی ریسک همچنین می تواند تأثیرات یک عامل خارجی بر پرتفوی و تعامل آن با طبقات مختلف دارایی را در نظر بگیرد که در بودجه ریزی سرمایه ای امکان پذیر نیست.

معایب/محدودیت های بودجه بندی ریسک

• محدودیت اولیه بودجه ریزی ریسک، دشواری عملیاتی آن است. مدیریت فعال پرتفوی با استفاده از بودجه بندی ریسک نیازمند داده های مستمر و تجزیه و تحلیل آماری است.
• ثانیاً، بودجه بندی ریسک نیاز به تخصص فنی دارد که برای بسیاری از افراد بسیار دشوار استسرمایه گذاران خردبرای دستیابی یا وقت گذاشتن، و از این رو این روش در میان توده ها کمتر قابل قبول است.

نتیجه

بودجه ریزی ریسک یکی از جدیدترین روش های بهینه سازی پرتفوی است و باید در ارتباط با روش بودجه ریزی سرمایه ای رایج تر مورد استفاده قرار گیرد. مزیت اصلی بودجه ریزی ریسک این است که به سرمایه گذار کمک می کند تا ریسک خود را بین طبقات مختلف دارایی، عوامل خارجی و نقش مدیر فعال صندوق متعادل کند. اما تجزیه و تحلیل دقیق برای دستیابی به همبستگی بین عوامل خارجی و طبقات دارایی مورد نیاز است، که اگر به درستی انجام شود، ممکن است کل مدل بهینه‌سازی را باطل کند.